Belediye Başkanlarına Dokunulmazlık Getirelim !

Belediye Başkanlarına Dokunulmazlık Getirelim !

ABONE OL
14 Mayıs 2026 16:15
Belediye Başkanlarına Dokunulmazlık Getirelim !
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Türkiye’de milletvekilliği dokunulmaz olması sebebiyle hakaret etme, polise tokat atma, darb etme, üzerine yürüme, illegal yollara başvurma vb suç işleme gibi serbestliği kendilerinde gören çok sayıda kişi var.

Üstüne üstlük bunları milletin meclisinin çatısı altında aktif görevde iken yapanlar.

Dokunulmazlık zırhını millete hizmet yolunda kullanmak yerine menfaat, rant, rüşvet, hırsızlık, yolsuzluk gibi yasadışı yollara başvuran, milletten aldığı yetkiyi kendi çıkarları doğrultusunda kullananlar..

İşte tam da bu noktada her dönem sıklıkla gündeme gelen konulardan biri de milletvekilliği dokunulmazlığı.

Dokunulmazlığın kaldırılması ifadesinde ilk akla gelen HDP’li vekillerdi.

Ama bugün baktığınızda başta CHP olmak üzere mecliste bulunan çeşitli partilerden çok sayıda milletvekilinin dokunulmazlığının kaldırılmasına yönelik fezlekeler hazırlandığı biliniyor.

Bu konu zaman zaman meclis kürsüsünden dile getirilmiş, milletvekilliği dokunulmazlığına kaldırılması yönünde birbirlerine meydan okumuşlar ama hiçbir zaman bu yönde düğmeye basılamamıştı.

Halihazırda birçok milletvekilinin dokunulmazlık süresinin sona ermesinden sonra yargılanma ihtimali var.

Oysa dokunulmazlık, milletin vekiline daha rahat hizmet etme, korkusuzca çalışma yetkisini hem ülkenin hem de milletin refahı yönünde kullanma gücü veriyordu.

Ama birileri bu yetkiyi suistimal ederek giymiş olduğu dokunulmazlık zırhını farklı mecralarda kişisel menfaate dönüştürüyor.

Oysa bu zırh sınırlı olmalıdır.

Hani Avrupa’dan alıyor, onların kanunlarına kurallarına birçok şeyine özenti de bulunuyoruz ya!

Ne yazık ki, ülkemizde birçok kişiye suç işleme serbestliği tanıyan dokunulmazlık zırhı Avrupa ülkelerinde suça iştirak edenleri korumuyor.

Bu konu siyasal rejimin niteliği, kuvvetler ayrılığı, yargının bağımsızlığı ve kamu yönetimindeki etik standartlarla bütünlük arz ederken özellikle CHP grubunun meclis kürsüsünden zaman zaman “hadi dokunulmazlıkları kaldıralım var mısınız” gibi meydan okumalarının arkasında hiç de samimi olmadıkları şu ifadelerle ortaya çıktı.

CHP Genel Başkan Yardımcısı Gül Çiftçi, yolsuzluk iddiaları nedeniyle haklarında dava açılan CHP’li belediye başkanlarından yola çıkarak iktidar olmaları halinde yerel yöneticilere de dokunulmazlık getireceğiz diyor.

Bu görüş Türkiye’de uzun yıllardır muhalefet tarafından savunulan “hesap verebilir” siyaset anlayışında iktidara gelmeleri halinde tam tersi uygulamalar yapacakları anlamına geliyor..

Düşünün ki, bugün belediye başkanlarına dokunulmazlık zırhı giydirilmiş olsaydı başta Ekrem İmamoğlu, Mustafa Bozbey ve yolsuzlukla suçlanan çok sayıda CHP’li Belediye Başkanı koltuklarında kasıla kasıla oturup daha geniş yetkiyle bu icraatlarını sürdüreceklerdi.

Özellikle yolsuzluk, ihale usulsüzlüğü, rant ilişkileri ve organize çıkar ağlarına ilişkin soruşturmaların konuşulduğu, bazı belediye yöneticilerinin etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanarak itiraflarda bulunduğu bir dönemde “dokunulmazlık” fikrinin ortaya atılması çok ciddi sorgulanması gerekir.

Bu mantık “hırsız kendini güvene almak istiyor” anlamı taşır.

Ülkemizde dokunulmazlık zırhını kendine bir nevi silah olarak kullanan bazı zevatlar her türlü menfaat çıkar yolsuzluk ve arsızlık işlerini kendilerine mübah görürken bakalım Avrupa’daki dokunulmazlık hangi durumlarda geçersiz oluyor.

Gelin İndependent Türkçe’de Gürbüz Evren’in araştırma yazısında ortaya çıkardığı Avrupa ülkelerindeki milletvekili dokunulmazlığı seviyesine göz atalım.

İngiltere : İngiltere’de “Ceza davalarından dolayı Parlâmento üyeleri tutuklanamaz” önerisi reddedilmiştir. Bir parlâmento üyesi suç işlerse, herkes gibi tutuklanabilir ve yargılanabilir.    

Fransa : Milletvekili, Meclis Başkanlık Divanı’nın izni olmadıkça tutuklanamaz.  Kesin mahkûmiyet durumunda bu izin gerekmez. Milletvekili hakkında soruşturma açılabilir, evinde arama yapılabilir ve yargılanabilir.

Almanya : Milletvekilleri suçüstü hâlinde veya ertesi gün yakalanmış olması durumunda dokunulmazlıktan yararlanamazlar. 

Hollanda : Hollanda’da yasama dokunulmazlığı yoktur. Bununla birlikte, ender görülen bir uygulama vardır. Milletvekilinin tutuklanması veya hapsedilmesi halinde milletvekilinin Parlâmento çalışmalarına katılmasına izin verilebilir.

İrlanda : Parlâmento üyeleri, “ihanet”, “rüşvet”, “cürüm” ve “asayişi bozma” suçlarında dokunulmazlığı yoktur.

Estonya : Anayasada, “Dokunulmazlık adaletten kaçma aracı olarak kullanılamaz” maddesiyle dokunulmazlığın sınırları büyük oranda daraltılmıştır. Cezai mahkûmiyet durumunda milletvekili dokunulmazlığı hemen kaldırılır.

Avusturya : Milletvekili suçüstü halinde yakalanırsa, Meclis Başkanı’na bu durum bildirilir.

Amerika Birleşik Devletleri : Senatörler ve milletvekilleri ihanet, cürüm ve asayişi ihlâl hâli dışında yasama dokunulmazlığından yararlanırlar.

Belçika : Suçüstü durumu hariç, milletvekilleri hakkında cezaî alanda tedbirlerin uygulanmasına İstinaf Mahkemesi Başkanı karar verebilir.  Meclisin çalışma süresince sadece savcılık ve yetkili memurlar bir milletvekili hakkında cezaî sahada kovuşturma açabilirler.

Finlandiya : Milletvekilinin en az altı ay hapis cezasıyla cezalandırılan bir suçu işlediğiyle ilgili kesin kanıtlar varsa dava başlamadan hemen önce dokunulmazlık kaldırılır. 

İspanya :Milletvekilleri ve senatörler sadece suçüstü durumunda tutuklanabilirler. Bunun dışında milletvekilleri ve senatörlerin, tutuklanması, gözaltına alınması, haklarında soruşturma açılaması ve yargılanması parlamentonun ön izniyle olabilir. Bununla birlikte milletvekili ve senatörlerin evlerinde arama yapılabilir.

İsveç : Rüşvet suçunda dokunulmazlık kesinlikle mümkün değildir.

Portekiz: Rüşvet, dokunulmazlığın söz konusu olamayacağı bir suçtur.

Yeni Zelanda : Yeni Zelanda Anayasası’nda yasama dokunulmazlığıyla ilgili bir madde yoktur. Ancak bazı yasa maddeleri, milletvekillerinin özellikle partisinin siyasi görüşlerini açıkladığı hallerde kısmi dokunulmazlık ilkesinden bahseder.

.

alimce29@gmail.com

facebook.com/alimsahinmalkocoglu

twitter.com/AlimSahin

En az 10 karakter gerekli
Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.


HIZLI YORUM YAP